Δέσπω Διαμαντίδου

Ελληνίδα ηθοποιός (1916-2004)

Η Δέσπω (Δέσποινα) Διαμαντίδου (Πειραιάς, 13 Ιουλίου [ιουλ.] / 26 Ιουλίου [γρηγ.] 1916 - Αθήνα, 18 Φεβρουαρίου 2004) ήταν σπουδαία Ελληνίδα ηθοποιός του θεάτρου και του κινηματογράφου.

Δέσπω Διαμαντίδου
Η Δέσπω Διαμαντίδου σε ταινία που συμμετείχε
Όνομα στη
μητρική γλώσσα
Δέσποινα Διαμαντίδου (Ελληνικά)
Γέννηση13ιουλ. / 26  Ιουλίου 1916γρηγ.[1][2]
Πειραιάς
Θάνατος18 Φεβρουαρίου 2004 (87 ετών)
Αθήνα
Τόπος ταφήςΠρώτο Νεκροταφείο Αθηνών[3]
Χώρα πολιτογράφησηςΕλλάδα
ΣπουδέςΓερμανική Σχολή Αθηνών και Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου
Ιδιότηταηθοποιός
ΣύζυγοςΑνδρέας Φιλιππίδης
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Βιογραφία

Επεξεργασία

Η Διαμαντίδου γεννήθηκε στην Καστέλλα του Πειραιά, όπου και μεγάλωσε. Ήταν εγγονή του μηχανικού Σπυρίδωνα Κριτσιλή (ή Κριτσίλη), ο οποίος διατέλεσε πολλές φορές και βουλευτής. Κατά τα παιδικά της χρόνια υπήρξε στενή φίλη του -επίσης Πειραιώτη- Γιάννη Τσαρούχη, ο οποίος ως αρκετά μεγαλύτερός της, την είχε υπό την φροντίδα του.[4][5] Αργότερα, η οικογένειά της μετακόμισε στην Αθήνα, στο Κολωνάκι και η Διαμαντίδου πήγε στη Γερμανική Σχολή Αθηνών,[6] από όπου και αποφοίτησε.

Η Δέσπω Διαμαντίδου είχε ιδιαίτερη αγάπη στη μελέτη και τα βιβλία, καταφεύγοντας σε αυτά με κάθε ευκαιρία, αφού κατά δήλωσή της διάβαζε συνολικά πέντε ως έξι ώρες καθημερινά, ακόμα και ανάμεσα στις παραστάσεις. Μιλούσε τέσσερις ξένες γλώσσες (αγγλικά, γαλλικά, ιταλικά και ρωσικά), κάτι που τη βοήθησε στη μετάφραση πλήθους ξένων θεατρικών έργων, με την οποία επίσης ασχολήθηκε, χωρίς όμως ιδιαίτερη επιτυχία.

Από τον γάμο της με τον επίσης ηθοποιό Ανδρέα Φιλιππίδη απέκτησε ένα γιο.

Την άνοιξη του 1967 η Δέσπω Διαμαντίδου είχε συμμετάσχει σε θεατρική περιοδεία στις ΗΠΑ ανεβάζοντας το έργο "Illya Darling" (θεατρική μεταφορά της ταινίας "Ποτέ την Κυριακή") στο Θέατρο Μπρόντγουεϊ της Νέας Υόρκης[7]. Κατά τη διάρκεια της εκεί παραμονής της έγινε στην Ελλάδα το απριλιανό πραξικόπημα. Η Διαμαντίδου αποφάσισε να μην ξαναγυρίσει στην Ελλάδα υπό αυτές τις συνθήκες και παρέμεινε "εξόριστη" στις ΗΠΑ ως τη μεταπολίτευση, αφού γύρισε στην Ελλάδα μόλις αργά το καλοκαίρι του 1974.
Αξιοσημείωτη στο πλαίσιο της παρουσίας της στις ΗΠΑ είναι η συμμετοχή της το 1975 στην ταινία του Γούντι Άλεν Ο ειρηνοποιός, υποδυόμενη τη μητέρα του πρωταγωνιστή.[8] Σταθμό στην καριέρα της αποτέλεσε η συμμετοχή της το 1960 στην ταινία Ποτέ την Κυριακή του Αμερικανού σκηνοθέτη Ζυλ Ντασέν με πρωταγωνίστρια τη Μελίνα Μερκούρη, που υπήρξε αδελφική φίλη της.[9]

Κηδεύτηκε στις 24 Φεβρουαρίου του 2004 στο Α΄ Νεκροταφείο Αθηνών.[10]

Καλλιτεχνική καριέρα

Επεξεργασία

Κινηματογράφος

Επεξεργασία
Έτος Τίτλος Ρόλος
1947 Παιδιά της Αθήνας Ελένη
1954 Θανασάκης, ο πολιτευόμενος Σοφία
Το κορίτσι της γειτονιάς Κάκια / Φρόσω
1956 Η Δούκισσα της Πλακεντίας αφηγήτρια (φωνή) [11]
1957 Το κορίτσι με τα παραμύθια μητέρα Λήδας
1958 Το τελευταίο ψέμα [12] Καίτη
1959 Αμαρυλλίς, το κορίτσι της αγάπης κυρα-Λένη
1960 Μανταλένα [12] Γιόκαρη
Ποτέ την Κυριακή [13] Δέσπω
Η Χιονάτη και τα 7 γεροντοπαλίκαρα Αγλαΐα
Το ραντεβού της Κυριακής Αφροδίτη
1961 Η Αλίκη στο ναυτικό [12] μητέρα Αλίκης
Ο θάνατος θα ξανάρθει [12] Λίζα Μόρτον
Για σένα, την αγάπη μου Πάολα
1962 Ο λουστράκος μητέρα Μαρίας
Ποτέ δεν σε ξέχασα αρχιράφτρα
Μάνα, κάνε κουράγιο Θέμελη
Μην ερωτεύεσαι το Σάββατο κυρία Αδαμοπούλου
Προδομένη αγάπη Βίκυ
Άγγελοι του πεζοδρομίου Νατάσσα
1963 Τα κόκκινα φανάρια μαντάμ Παρί [14]
Το τεμπελόσκυλο Δέσποινα
Ο μπαμπάς μου κι εγώ Παππά
1964 Τοπ Καπί Βούλα
Γάμος αλά ελληνικά μητέρα Μίνας
Μονεμβασιά μητέρα Λένας
Το κορίτσι της Κυριακής προϊσταμένη αναμορφωτηρίου
1965 Η δε γυνή να φοβήται τον άνδρα [13] Μπεμπέκα [15]
Οι αδίστακτοι [16] Ρόζα
Όχι, κύριε Τζόνσον πρόεδρος εταιρείας
Το ρεμάλι της Φωκίωνος Νέγρη [16] Ντόρα
Διχασμός κυρία
Πόνεσα πολύ για σένα κυρία Χαρίδημου
Οι καταφρονεμένοι κυρία Καραλή
Ρημαγμένο σπίτι Κατερίνα
1966 Σύντομο διάλειμμα
Στεφανία [12] δεσμοφύλακας [16]
Ντάμα σπαθί [16] Μαριάνθη
Χωρίσαμε ένα δειλινό Ζωή
Κάνε τον πόνο μου χαρά Γαλάτεια Διαμαντάρα
1967 Πετώντας με τον άνεμο παπαδιά
Έρωτες στη Λέσβο Ελπινίκη
Σαπίλα και αριστοκρατία Καλάκου
Εις θάνατον
1970 Μαύρα τριαντάφυλλα για τη νύφη Μπόμπι
Υπόσχεση την αυγή [13] Ανιέλα
1971 Ο αετός της στέπας Ουλιάν
Made for Each Other μέλος ομάδας
Η συμμορία των ψυχρών δολοφόνων μοιρολογήστρα
1973 The Werewolf of Washington τσιγγάνα
1975 Ο ειρηνοποιός [13] μητέρα Μπόρις
1978 Κραυγή γυναικών Μαρία
Υπόθεση Πολκ κυρία Στακτοπούλου
1985 Bαριετέ ιδιοκτήτρια σπιτιού
1989 Αθώος ή ένοχος; Βικτωρία Κυριαζή
1991 Ο Τζώνυς Κελν, κυρία μου ιδιοκτήτρια μπορντέλου
1996 Aκροπόλ μητέρα Αντώνη
2001 Το καλοκαίρι της Άννας [13] Μαρία
2002 Δύσκολοι αποχαιρετισμοί: Ο μπαμπάς μου [17] γιαγιά
2003 Ο Χάρος βγήκε παγανιά [18] γιαγιά
Έτος Τίτλος Ρόλος
1942 Μήδεια Κορυφαία Χορού
1948/1949 Συρανό ντε Μπερζεράκ Αδελφή Μάρθα
1949 Ορέστεια: Χοηφόροι-Ευμενίδες Μέλος Χορού
1951 Μονσεράτ

Τρεις κόσμοι


Κοντέσσα Μακρή

1954 Ο δρόμος του ποταμού

Ορέστεια

Κυρία Μούριβεν

Κορυφαία Χορού

1955 Κολομπ

Εκάβη

Κυρία Γεωργία

Κορυφαία Χορού

1956 Η έβδομη ημέρα της δημιουργίας

Ο έρωτας των τεσσάρων συνταγματαρχών

Μήδεια

Αι εκκλησιάζουσαι

Φάουστ

Άννα

Κυρία Μπράιτενσπιγκελ

Κορυφαία Χορού

Διαλαλήτρα

Πονηρό πνεύμα

1957 Ο Γλάρος

Μήδεια

Πωλίνα Αντρέγιεβνα

Κορυφαία Χορού

1957/1958 Μήδεια Κορυφαία Χορού
1958 Η ανθρώπινη φωνή - Η θαυμαστή μπαλωματού

Θεσμοφοριάζουσαι

Νύχτα στη Μεσόγειο

Η Κόκκινη Γειτόνισσα

Κηρύκαινα

Σεβαστή

1959 Δόνα Ροζίτα

Ορέστεια

Βάτραχοι - Κύκλωψ

Έξι πρόσωπα ζητούν συγγραφέα

Μητέρα

Πυθία

Πανδοκεύτρια

Μητέρα

1961 Η προκληθείσα σύζυγος

Ερωφίλη

Μανταμουαζέλ

Χρυσονόμη

1963 Ποντικοπαγίδα
1964 Κολόμπ

Πειρασμός

1978 Cabaret
1984/1985 Χάρολντ και Μωντ
1985 Πλούτος Γριά

Τηλεοπτικό θέατρο[19]

Επεξεργασία
Έτος Τίτλος Κανάλι
1975 Ο εραστής

Οργισμένα νιάτα

ΕΡΤ

ΕΡΤ

1977 Κουκλοπαντρειές ΥΕΝΕΔ
1979 Τα παράσημα της γριούλας ΥΕΝΕΔ
1980 Το τέλος

Λάθος αριθμός

Η κυρία του Μαξίμ

ΥΕΝΕΔ

ΥΕΝΕΔ

ΕΡΤ

1983 Μια νύχτα έξω ΕΡΤ
1984 Το δίπτυχο του Μπέκετ ΕΡΤ

Τηλεταινίες

Επεξεργασία
Έτος Τίτλος Κανάλι
1976 Χίλια χρόνια πριν ΕΡΤ
1978 Cabaret ΕΡΤ

Τηλεοπτικές σειρές

Επεξεργασία
Έτος Τίτλος Κανάλι
1978 Εγνατία οδός ΥΕΝΕΔ
1979 Ο συμβολαιογράφος ΕΡΤ
1981 Όλα του γάμου δύσκολα ΕΡΤ
1982 Οι απόμαχοι

Οι δικηγόροι

Γιάννης και Μαρία

ΕΡΤ

ΕΡΤ

ΕΡΤ

1986 Μικρογραφίες ΕΡΤ
1988 Ποιος σκότωσε τον Άβελ ΕΤ2
1989 Αθώος ή ένοχος ΕΤ1

Εκπομπές

Επεξεργασία
Έτος Τίτλος Κανάλι
1982 Πρόσωπα θεάτρου ΕΡΤ
1989 Ψηλά τα χέρια MEGA
2001 Το θέατρο στην ΕΡΤ ΝΕΤ

Τηλεπαιχνίδια

Επεξεργασία
Έτος Τίτλος Κανάλι
1983 Ζωντανό σταυρόλεξο ΕΡΤ

Μεταφράσεις έργων

Επεξεργασία
Έργο Πρωτότυπος Τίτλος Συγγραφέας
Διάλογοι καρμηλιτισσών Dialogues des carmélites Ζωρζ Μπερνανός

Συμμετοχές σε παραστάσεις του Εθνικού Θεάτρου, από τον οικείο ιστότοπο.

Παραπομπές

Επεξεργασία
  1. (Αγγλικά) Internet Movie Database. nm0221615. Ανακτήθηκε στις 11  Ιανουαρίου 2016.
  2. (Αγγλικά) Internet Broadway Database. 104556. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  3. 3,0 3,1 (Αγγλικά) Find A Grave. 92692602. Ανακτήθηκε στις 21  Σεπτεμβρίου 2020.
  4. Βλ. το διάλογο της Διαμαντίδου με τον Τσαρούχη στο βίντεο της εκπομπής της ΕΡΤ «Πρόσωπα θεάτρου: Δέσπω Διαμαντίδου» (1982), σε σκηνοθεσία Θανάση Ρεντζή, μεταξύ 02:00 και 04:00. Ανακτήθηκε στις 06.06.2019.
  5. «Κριτσίλης, Σπυρίδων του Γ., 1850- » Αρχειοθετήθηκε 2019-06-07 στο Wayback Machine., Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας. Ανακτήθηκε στις 06.06.2019.
  6. Βλ. «Πρόσωπα θεάτρου: Δέσπω Διαμαντίδου», 05:00-05:07.
  7. Πρεμιέρα του "Illya Darling" στο Broadway στις 11 Απριλίου 1967
  8. http://www.tempo.gr/texnes-theamata/theatro/18889-despw-diamantidou
  9. Δέσπω Διαμαντίδου: Η αχώριστη φίλη της Μελίνας με την συναρπαστική ζωή
  10. https://www.sansimera.gr/biographies/70
  11. Μαυροειδής, Γεώργιος (2022). Αναπαραστάσεις της Κοινωνικής Ληστείας στον Μεταπολεμικό Ελληνικό Κινηματογράφο (1950-1980). Αθήνα: ΕΑΠ. σελ. 16. 
  12. 12,0 12,1 12,2 12,3 12,4 «Δέσπω Διαμαντίδου (Ηθοποιός)». Φίνος Φιλμ. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Δεκεμβρίου 2022. Ανακτήθηκε στις 30 Δεκεμβρίου 2022. 
  13. 13,0 13,1 13,2 13,3 13,4 «Δέσπω Διαμαντίδου ταινίες στις οποίες έχει πάρει μέρος». www.athinorama.gr. Ανακτήθηκε στις 30 Δεκεμβρίου 2022. 
  14. «Κ.Ο.Π.Ι - κινηματογραφική ομάδα πανεπιστημίου Ιωαννίνων». users.uoi.gr. Ανακτήθηκε στις 30 Δεκεμβρίου 2022. 
  15. Αρκουλής, Γιώργος (14 Φεβρουαρίου 2019). «Αμερικανιές…». www.zougla.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Δεκεμβρίου 2022. Ανακτήθηκε στις 30 Δεκεμβρίου 2022. 
  16. 16,0 16,1 16,2 16,3 «Η ΑΓΑΠΗΜΕΝΗ ΜΑΣ ΔΕΣΠΩ». apodytiriakias.gr. 18 Φεβρουαρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 30 Δεκεμβρίου 2022. 
  17. «Δύσκολοι Αποχαιρετισμοί: Ο μπαμπάς μου». www.clproductions.gr. Ανακτήθηκε στις 30 Δεκεμβρίου 2022. 
  18. «Ο Χάρος βγήκε παγανιά». Ριζοσπάστης. 19 Σεπτεμβρίου 2004. Ανακτήθηκε στις 30 Δεκεμβρίου 2022. 
  19. http://www.retrodb.gr/wiki/index.php/%CE%94%CE%AD%CF%83%CF%80%CF%89_%CE%94%CE%B9%CE%B1%CE%BC%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%B4%CE%BF%CF%85

Εξωτερικοί Σύνδεσμοι

Επεξεργασία