Ελληνικός κώδικας Μπράιγ

Ο ελληνικός κώδικας Μπράιγ (γαλλικά: Braille, ελληνικό Μπράιγ: ⠑ ⠸ ⠸ ⠜ ⠝ ⠊ ⠅⠐ ⠕ ⠎  ⠅ ⠐ ⠚ ⠙ ⠊ ⠅ ⠁ ⠎  ⠨ ⠏ ⠗ ⠐ ⠁ ⠊ ⠛) ή, η ελληνική γραφή Μπράιγ ή το ελληνικό σύστημα Μπράιγ ή απλώς ελληνικό Μπράιγ, είναι η έκδοση του κώδικα Μπράιγ για την γραφή της ελληνικής γλώσσας. Υπάρχουν 2 εκδοχές του ελληνικού κώδικα οι οποίες διαφέρουν ως προς λίγα γράμματα, ο κώδικας Μπράιγ της ελληνικής γλώσσας ο οποίος χρησιμοποιείται στα πλαίσια της κανονικής επικοινωνίας και ο διεθνής κώδικας Μπράιγ της ελληνικής γλώσσας ο οποίος χρησιμοποιείται στα Αγγλικά και άλλες γλώσσες διεθνώς για την αναπαράσταση των ελληνικών γραμμάτων στα μαθηματικά ή και για την πολυτονική γραφή της ελληνικής γλώσσας σε Μπράιγ και άλλες παρόμοιες περιπτώσεις.[1][2]

Greek alphabet alpha-omega.svg
Αα Άλφα Νν Νι
Ββ Βήτα Ξξ Ξι
Γγ Γάμμα Οο Όμικρον
Δδ Δέλτα Ππ Πι
Εε Έψιλον Ρρ Ρω
Ζζ Ζήτα Σσς Σίγμα
Ηη Ήτα Ττ Ταυ
Θθ Θήτα Υυ Ύψιλον
Ιι Ιώτα Φφ Φι
Κκ Κάππα Χχ Χι
Λλ Λάμδα Ψψ Ψι
Μμ Μι Ωω Ωμέγα
  • Δίγαμμα
  • Ήτα
  • Σαν
  • Τσαν
  • Κόππα
  • Σαμπί


Πίνακας περιεχομένων

ΙστορικόΕπεξεργασία

Ο πρώτος κώδικας Μπράιγ αναπτύχθηκε για την γαλλική γλώσσα από τον Λουί Μπράιγ το 1824. Οι πρώτες προσπάθειες για μια ελληνική έκδοση του κώδικα Μπράιγ έγιναν το 1882 στην Κέρκυρα από τον ιατρό Αντώνιο Παλατιανό,[2][3][4] ωστόσο, δεν στάθηκε δυνατό να καθιερωθεί κατά την εποχή του.

Η επίσημη καθιέρωση ενός ελληνικού κώδικα Μπράιγ για την εκπαίδευση των Ελλήνων τυφλών ήρθε το 1948, όπου και ο ελληνικός κώδικας προσαρμόστηκε από τον αντίστοιχο γαλλικό από μια επιτροπή Ελλήνων και ξένων επιστημόνων στην Λειψία και κατόπιν εφαρμόστηκε για πρώτη φορά στην Ελλάδα στη Σχολή Τυφλών Καλλιθέας στην Αθήνα.[5]

Αλφάβητο ελληνικού ΜπράιγΕπεξεργασία

 
Τα άτομα με μειωμένη ή καθόλου όραση διαβάζουν τα γράμματα του κώδικα μέσω της αφής, όπου οι κουκκίδες είναι εκτυπωμένες ανάγλυφα πάνω σε ειδικό χαρτί

Τα γράμματα είναι όπως παρακάτω, με τα αριθμητικά ψηφία κάτω από κάθε γράμμα να συμβολίζουν την αντίστοιχη τοποθεσία της κάθε κουκκίδας και κάτω από τους αριθμούς οι κουκκίδες ως χαρακτήρες κειμένου. Οι κουκκίδες απαριθμούνται από την αριστερή στήλη προς τα κάτω και κατόπιν από τη δεξιά προς τα κάτω:[6]

ΣύνοψηΕπεξεργασία

Αλφάβητο
Άλφα Βήτα Γάμμα Δέλτα Έψιλον Ζήτα Ήτα Θήτα
 

α

1

 

β

12

 

γ

1245

 

δ

145

 

ε

15

 

ζ

1356

 

η

345

 

θ

1456

Ιώτα Κάπα Λάμδα Μι Νι Ξι Όμικρον Πι
 

ι

24

 

κ

13

 

λ

123

 

μ

134

 

ν

1345

 

ξ

1346

 

ο

135

 

π

1234

Ρο Σίγμα Ταυ Ύψιλον Φι Χι Ψι Ωμέγα
 

ρ

1235

 

σ/ς

234

 

τ

2345

 

υ

13456

 

φ

124

 

χ

125

 

ψ

12346

 

ω

245

Δίφθογγοι
αι ει οι υι αυ ευ ηυ ου
 

126

 

146

 

246

 

12456

 

16

 

156

 

1256

 

136

Σημεία στίξης
Άνω τελεία Κόμα Απόστροφος Ερωτηματικό Άνω κάτω τελεία Ενωτικό
 

.

256

 

,

2

 

'

3

 

;

26

 

:

23

 

-

36

Παρένθεση Εισαγωγικά άνοιγμα Εισαγωγικά κλείσιμο Κεφαλαίο γράμμα Τόνος
 

( )

2356

 

« 

236

 

»

356

 


46

 

´

5

Κεφαλαία και τονισμένα γράμματαΕπεξεργασία

Κάθε γράμμα γίνεται κεφαλαίο όταν προηγείται ο συνδυασμός της 4ης και 6ης κουκκίδας  ,[6] έτσι ως παράδειγμα το πεζό α   γίνεται κεφαλαίο Α   

ακολούθως προ ενός τονισμένου γράμματος προηγείται ο συνδυασμός της 5ης κουκκίδας  , έτσι ώστε το άτονο α   γράφεται πλέον ως τονισμένο ά   

ενώ για ένα τονισμένο κεφαλαίο γράμμα όπως Α´ ο συνδυασμός θα είναι    , όπου το κεφαλαίο σημείο παίρνει προτεραιότητα και κατόπιν ακολουθεί το σημείο του τόνου

Δείγμα κειμένουΕπεξεργασία

Κείμενο Κωδικοποίηση Μπράιγ
Αυτό είναι ένα δείγμα κειμένου στην ελληνική κωδικοποίηση Μπράιγ ⠨⠡⠞⠐⠕⠀⠐⠩⠝⠣⠀⠐⠑⠝⠁⠀⠋⠐⠩⠛⠍⠁⠀⠅⠩⠍⠐⠑⠝⠥⠀⠎⠞⠜⠝⠀⠑⠇⠇⠜⠝⠊⠅⠐⠜⠀⠅⠚⠙⠊⠅⠕⠏⠐⠪⠜⠎⠜⠀⠨⠍⠏⠗⠐⠁⠊⠛

Πολυτονικό Μπράιγ (διεθνές ελληνικό)Επεξεργασία

Στη διεθνή ελληνική γραφή Μπράιγ ισχύουν τα περισσότερα γράμματα του ελληνικού κώδικα και επιπλέον αναπαριστώνται και τα πολυτονικά σημεία.

Διαφορές κωδικοποίησηςΕπεξεργασία

Η κωδικοποίηση των γραμμάτων η, υ, χ, ψ και ω διαφέρει σε σχέση με τον κανονικό ελληνικό κώδικα, όπου στον διεθνή είναι όπως παρακάτω:

η υ χ ψ ω
Διεθνής

ελληνικός

κώδικας

 

156

 

136

 

12346

 

13456

 

12346

ελληνικός

κώδικας

 

345

 

13456

 

125

 

2456

 

245

Πολυτονικά γράμματαΕπεξεργασία

Τα κελιά με κόκκινη ένδειξη υποδηλώνουν πως η χρήση του τονισμού έχει εκλείψει για το γράμμα αυτό

Πολυτονικά γράμματα[7]
Τόνος α ε η ι ο υ ω
Οξεία ´  

4

 

345

 

1246

 

123456

 

12456

 

246

 

1246

 

245

Περισπωμένη ῀  

5

 

16

-  

126

 

146

-  

1236

 

3456

Βαρεία `  

6

 

12356

 

14

 

2346

 

34

 

346

 

23456

 

12345

Γράμματα που δεν υπάρχουν πλέονΕπεξεργασία

Οι σύγχρονοι ελληνικοί δίφθογγοι δεν χρησιμοποιούνται, ενώ υπάρχουν και συνδυασμοί οι οποίοι αναπαριστούν γράμματα τα οποία έχουν εκλείψει από το ελληνικό αλφάβητο, όπως το κόππα ή το δίγαμμα:[7]

ϛ (Στίγμα) ϡ (Σαμπί) ϝ (Δίγαμμα) ϙ/ϟ (Κόππα)
 

14

 

2346

 

1236

 

12345

ΑριθμητικήΕπεξεργασία

Τα σημεία τα οποία αναπαριστούν τα ψηφία και τους τελεστές είναι τα ίδια με τα άλλα διεθνή αλφάβητα Μπράιγ.

ΠρόθεμαΕπεξεργασία

Πριν την εμφάνιση κάθε αριθμού προηγείται το πρόθεμα με των συνδυασμό κουκκίδων 3456 , έτσι ως παράδειγμα ο αριθμός 1 γράφεται ως   .

Το πρόθεμα τοποθετείται πριν την εμφάνιση κάθε αριθμού και όχι κάθε ψηφίου του αριθμού, έτσι π.χ. για τον αριθμό 159 θα τοποθετηθεί μόνο μια φορά και όχι από μια φορά για κάθε ψηφίο του αριθμού αυτού.

ΑριθμοίΕπεξεργασία

1 2 3 4 5 6 7 8 9 0
  

3456,1

  

3456,12

  

3456,14

  

3456,145

  

3456,15

  

3456,124

  

3456,1245

  

3456,125

  

3456,24

  

3456,245

ΤελεστέςΕπεξεργασία

+ * / =
 

2346

 

36

 

16

 

34

 

1346

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

Δείτε επίσηςΕπεξεργασία

Σχετική βιβλιογραφίαΕπεξεργασία

  • Bουγιούκας. (1987). Το γλωσσικό μάθημα. Αθήνα: Νικόδημος
  • Χιουρέα, Ρ. (1998). Εισαγωγή στην εκπαίδευση των τυφλών στην Ελλάδα. Αθήνα: Λύχνos.