Η Πλατεία Tahrir στο Κάιρο ως Αστικό Κοινό
Η Πλατεία Συντάγματος ως Αστικό Κοινό

Ο όρος «Αστικά Κοινά» αναφέρεται στην ευκαιρία των πολιτών να αποκτήσουν δύναμη όσον αφορά την διαχείριση των αστικών πόρων και την αναδιαμόρφωση των εξόδων που αφορούν την ζωή στην πόλη, σύμφωνα με την χρηστική τους αξία και των εξόδων συντήρησης και όχι των τάσεων της αγοράς[1]. Τα Αστικά Κοινά τοποθετούν τους πολίτες ως κυρίαρχους παράγοντες και όχι τις δημόσιες αρχές, τις ιδιωτικές αγορές και τις τεχνολογίες[2]. Έχουν αφετηρία τις επιθυμίες και τις διεκδικήσεις της κοινότητας και πολλές φορές αποτελούν έκφραση πολιτικών πεποιθήσεων και προτείνουν ένα διαφορετικό σχήμα διακυβέρνησης.

Ο David Harvey (2012) διευκρινίζει την διαφορά μεταξύ δημοσίων χώρων και αστικών κοινών. Συγκεκριμένα, αναφέρει ότι οι δημόσιοι χώροι και τα δημόσια αγαθά της πόλης μπορούν να θεωρηθούν ως κοινά όταν οι πολίτες αναλαμβάνουν σε αυτά πολιτική δράση. Για παράδειγμα, η Πλατεία Συντάγματος στην Αθήνα, η Πλατεία Tahrir στο Κάϊρο και η Πλατεία Καταλονίας στην Βαρκελώνη μεταμορφώθηκαν από δημόσιοι χώροι σε αστικά κοινά όταν οι πολίτες διαμαρτυρήθηκαν εκεί και εξέφρασαν τις πολιτικές τους πεποιθήσεις. Αντίστοιχο παράδειγμα με τα ανωτέρω και με τεράστια απήχηση, συναντάμε και εκτός Ευρώπης. Πιο συγκεκριμένα στη Νέα Υόρκη με το κίνημα ''Καταλάβατε την Γουόλ Στριτ''. Οι δρόμοι αποτελούν δημόσιους χώρους, οι οποίοι συχνά έχουν αποτελέσει αστικό κοινό μέσα από την κοινωνική και επαναστατική δράση των πολιτών[3]. Επίσης, ο David Harvey, στο ίδιο βιβλίο (2012), υποστηρίζει ότι τα άτομα και οι κοινωνικές ομάδες, μέσα από τις καθημερινές τους δραστηριότητες και τους αγώνες, δημιουργούν το κοινωνικό σύμπαν της πόλης και μέσω αυτού δημιουργούν κάτι κοινό ως πλαίσιο μέσα το οποίο μπορούν να κατοικούν όλοι.

Στην έρευνα της για τα αστικά κοινά στην Αθήνα, με τίτλο "Πρακτικές των Κοινών" (2015), η ομάδα που απαρτίζει το συλλογικό σχήμα έρευνας και δράσης KOINO athina επισημαίνει ότι μία διαφορά ενός αστικού κοινού από ένα θεσμοθετημένο αστικό δημόσιο χώρο έγκειται στο ότι μπορεί να νέμονται τον τελευταίο διαφορετικές συλλογικότητες/ατομικότητες κτλ χωρίς όμως να υπάρχει συλλογική διαχείριση του.[4]

Τα Αστικά Κοινά δρουν στην πόλη συμπληρωματικά με το κράτος και την αγορά. Κάποια παραδείγματα είναι οι αστικοί κήποι, οι αστικές καλλιέργειες στις ταράτσες των κτιρίων και οι πολιτισμικοί χώροι που έχουν μετατραπεί σε χώρους διάδρασης μεταξύ πολιτών[5].

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. Dellenbaugh-Losse, Mary (2017). «What makes urban commons different from other commons?»Urban Policy. Ανακτήθηκε στις 28/12/2017.
  2. Sharing Cities: activating the Urban Commons Αρχειοθετήθηκε 2017-12-29 στο Wayback Machine.. (2017). Mountain View: Shareable. Aνακτήθηκε στις 28/12/2017
  3. D. Harvey, (2013), Εξεγερμένες πόλεις. Από το δικαίωμα στην πόλη στην επανάσταση της πόλης, Αθήνα: Εκδόσεις ΚΨΜ, σ. 137-170
  4. «Πρακτικές των Κοινών | έρευνα για τα αστικά κοινά στην Αθήνα (pdf)». K Ο Ι Ν Ο athina. 4 Σεπτεμβρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 17 Δεκεμβρίου 2018. 
  5. C. Iaione. The city as a commons (personal communication, November 9, 2016) [Blog post]